Het godsbewijs in de discussie tussen gelovigen en ongelovigen

In de gesprekken met ongelovigen gaat het soms over de bewijzen voor het bestaan van God. Wie daar een beetje kennis van heeft genomen, die weet om wat voor “bewijzen” het dan gaat. We zeggen bijvoorbeeld dat het toch evident is dat de complexe natuur die wij om ons heen zien niet door zichzelf kan zijn ontstaan. Wat een “design” laat zien, heeft een “designer” nodig. Of we zeggen dat alle dingen een oorzaak hebben, maar dat je niet eindeloos kunt teruggaan in de tijd zodat er wel een eerste oorzaak moet zijn die zelf weer geen oorzaak heeft. Of we zeggen dat wij zonder een absoluut Wezen die ook wetgever is, geen echt fundament hebben voor onze morele waarden. Zonder God zouden we aan een moreel relativisme zijn overgeleverd, met funeste gevolgen voor onze samenleving. “Het godsbewijs in de discussie tussen gelovigen en ongelovigen” verder lezen

Over Schleiermacher en het begin van het Modernisme – bespreking in de studiegroep Gorssel

Vijfde deel van de serie besprekingen in de Studiekring Gorssel over de Reformatie.

Op 17 maart 2017 hebben we Friedrich Schleiermacher besproken. De grote kerkvader van de 19e eeuw en de oorsprong van het Modernisme in de theologie.
Geloof wordt in deze eeuw het dominante thema, maar dan in de versie van de Romantiek: het diepe gevoel van “absolute afhankelijkheid”, dat kan worden begrepen als de “ontvankelijkheid” voor de Totaliteit, de Kosmos, d.w.z. het Goddelijke.
Alle religies en zelfs atheïsten kennen dit diep menselijke gevoel, en daarop zijn alle religies gebaseerd. Uiteindelijk berust hierop ook het “waardenbewustzijn” van de samenleving. Om goed in het leven te staan moet een mens zijn eigen religieuze overtuigingen opbouwen met dit gevoel als bron en als kriterium. Een consequentie daarvan is de achterstelling van het Woord, de Openbaring door de heilige Geest en de exclusiviteit van het Evangelie. Individualisme vervangt het opperste gezag van Christus in de kerk.
Kritiek op Schleiermacher was er genoeg: van de kant van Hegel, van de kant van orthodoxe theologen, maar ook van de beweging van het Réveil, dat óók het gevoel een plaats gaf in het geloof, maar hier bleef het Woord, het Evangelie en de Heilige Geest dominant.
Schleiermacher is het beste te begrijpen als een “seculiere Piëtist”.