De derde tekst die we bespreken komt uit het boek Deuteronomium hoofdstuk 6 vers 4. Daar leren we de geloofsbelijdenis van Israël kennen:
Hoor Israël, de Heer onze God, de Heer is één.
Dit is de kern van mijn geloof, en ik geloof dat dit ook de kern was van het geloof van Jezus van Nazareth.
Het is belangrijk om meteen op te merken dat ik deze God, de God van Israël en de hele wereld, alleen ken door mee te luisteren met Israël. Het eerste dat ik moet erkennen is dat deze God “onze” God is, dat wil zeggen de God van Israël. Hoewel ik het woord “onze” gebruik om mezelf daarbij in te sluiten, blijft deze God in de eerste plaats de God van Israël. Het is in de geschiedenis en openbaring aan Israël dat deze God zich heeft laten kennen en gesproken heeft.
Er hoort ook bij dat deze God uiteindelijk één zal zijn voor alle volkeren. De dag zal komen dat Zijn Naam erkend wordt als de Naam van de God van alle volkeren. De God van Israël wordt de God van alle volkeren, zoals Hij dat nu al voor mij is. Het “onze” benadrukt in mijn gebed dat de God van Israël ook de God van andere volkeren is.
Op dit moment wordt deze God nog niet door alle volkeren gekend, gediend of erkend, maar die dag zal ooit komen. Deze God heeft een bijzondere naam: Heere of Heer (JHWH). Dit betekent dat Hij onvoorstelbaar, onbenoembaar en onbegrijpelijk is, wat Hij zou blijven als Hij zich niet aan Israël had geopenbaard.
Hoe zit het dan met de openbaring aan Jezus Christus? Wat voor relatie heeft het evangelie tot deze centrale geloofsbelijdenis van Israël? Het is niet genoeg om vast te stellen dat Jezus van Nazareth uit Israël komt en deze geloofsbelijdenis gedeeld heeft. We moeten zien dat Jezus een bijzondere weg aanduidt waarin de God van Israël zich aan de volkeren heeft voorgesteld. Zoals Mohammed een bijzondere vorm was waarin deze God zich aan andere oosterse volkeren heeft voorgesteld.
Er zijn vertaalproblemen geweest; zowel het Nieuwe Testament als de Koran namen afstand van de Torah. Deze afwijkingen moeten worden gezien als vergissingen die in de eindtijd zullen worden gecorrigeerd. Alleen zo kan ik geloven dat Deuteronomium centraal is voor alle volkeren, zoals het al centraal is voor Israël.
De positie van Jezus is lastig te bepalen, omdat zijn naam in de geschiedenis van de kerk symbool werd voor de vervolging van Israël en de afbraak van diens openbaring. Maar tegelijkertijd hebben veel volkeren via Jezus kennisgemaakt met de God van Israël. Er ging veel mis in zowel kerkgeschiedenis als theologie: Israël werd vervangen door de kerk, en Gods eenheid door het dogma van de Triniteit. Gehoorzaamheid aan deze God werd vervangen door imitatie van Christus, wat een gebrekkige poging was om Gods geboden zichtbaar te maken in het leven van christenen. Maar toch: zonder Jezus zouden de volkeren zijn blijven steken in hun veelgodendom.
Hier beginnen de problemen en hier moet de theologie uiteindelijk proberen om de band met Israël te herstellen.
Russische tekst:
Третий текст, который мы обсудим, взят из книги Второзаконие, глава 6, стих 4. Там мы узнаём об исповедании веры Израиля:
Слушай, Израиль: Господь, Бог наш, Господь един есть.
Это основа моей веры, и я верю, что это было также основой веры Иисуса из Назарета.
Важно сразу отметить, что я знаю этого Бога, Бога Израиля и всего мира, только слушая Израиль. Первое, что я должен признать, это то, что этот Бог – «наш» Бог, то есть Бог Израиля. Хотя я использую слово «наш», имея в виду и себя, этот Бог остаётся, прежде всего, Богом Израиля. Именно в истории и откровении Израилю этот Бог явил Себя и сказал о Себе.
Это также означает, что этот Бог в конечном итоге будет единым для всех народов. Наступит день, когда Его имя будет признано именем Бога всех народов. Бог Израиля станет Богом всех народов, как Он уже является для меня. Слово «наш» в моей молитве подчёркивает, что Бог Израиля — это также Бог других народов.
В настоящее время этот Бог ещё не известен, не служится и не признан всеми народами, но этот день наступит. У этого Бога есть особое имя: Господь или Господь (ЯХВЕ). Это означает, что Он невообразим, неименуем и непостижим, каким Он оставался бы, если бы не открыл Себя Израилю.
Что же тогда с откровением Иисусу Христу? Какое отношение имеет Евангелие к этому центральному исповеданию веры Израиля? Недостаточно установить, что Иисус из Назарета пришёл из Израиля и разделял это исповедание веры. Мы должны видеть, что Иисус указывает на особый способ, которым Бог Израиля являл Себя народам, подобно тому, как Мухаммед был особой формой, в которой этот Бог являл Себя другим восточным народам.
Существовали проблемы перевода; как Новый Завет, так и Коран дистанцировались от Торы. Эти отклонения следует рассматривать как ошибки, которые будут исправлены в конце времён. Только тогда я смогу поверить, что Второзаконие имеет центральное значение для всех народов, как оно уже является таковым для Израиля.
Положение Иисуса трудно определить, поскольку его имя стало символом в истории церкви, символизирующим гонения на Израиль и уничтожение его откровения. Но в то же время многие народы познали Бога Израиля через Иисуса. Многое пошло не так как в истории церкви, так и в теологии: Израиль был заменен церковью, а единство Бога – догматом Троицы. Послушание этому Богу было заменено подражанием Христу, что было ошибочной попыткой сделать Божьи заповеди видимыми в жизни христиан. Однако без Иисуса народы застряли бы в своём многобожии.
Именно здесь начинаются проблемы, и именно здесь теология должна в конечном итоге попытаться восстановить связь с Израилем.